Shkup, 9 qershor – Profesori universitar Darko Lazarov tha se standardi i jetesës së një vendi ndërtohet me kalimin e viteve. Sipas tij, një nga problemet kryesore të ekonomisë është se ajo nuk mund të ketë rritje ekonomike si rritja e BE-së.
“Nëse e shikojmë normën e inflacionit nga maji dhe e krahasojmë atë me 4 muajt e mëparshëm, do të shohim se kjo përqindje prej 3.3 është më e ulët se mesatarja e këtyre 4 muajve. Nëse e krahasojmë me dy muajt e fundit, ka një rritje të vogël prej pikësh përqindjeje të vogla. Në ekonomi, ekziston një koncept i përafrimit të standardit të jetesës në Maqedoni me atë të BE-së. E vetmja mënyrë është që ne të rritemi me ritme më të larta dhe kjo do të thotë se çdo rritje e ekonomisë dhe paga më të larta se ato të BE-së do të thotë përafrim. Një nga problemet kryesore të ekonomisë maqedonase është se ajo nuk mund të ketë rritje ekonomike si ajo e BE-së. Standardi i jetesës nuk ndërtohet brenda një ose dy vitesh, ai ndërtohet gjatë një periudhe të gjatë kohore. Standardi në BE është ashtu siç është për shkak të politikave të mira në 30 vitet e fundit”, tha Lazarov.
Ai foli gjithashtu për faktin se nëse krahasojmë nivelin e investimeve të huaja direkte këtë vit me vitin 2022 dhe 2023, do të vërejmë se është pothuajse i njëjtë.
“Ka një rritje të investimeve bruto sepse ka një dinamikë në realizimin e investimeve publike. Segmenti i dytë për sa i përket investimeve të huaja direkte është nëse krahasoni vitet 2023 dhe 2022, do të shihni se niveli tani është i njëjtë me këto dy vite. Baza me të cilën krahasojmë është e lartë. Nëse shikoni strukturën e investimeve, më shumë se 70% janë investime në ndërtime të ulëta dhe të larta. Nuk kemi investime në makineri dhe teknologji. Pika e dytë e rëndësishme është se si investimet do të ndikojnë në PBB. Nga njëra anë, ato janë pozitive, dhe nga ana tjetër, të mos harrojmë se jemi të varur nga importi, si teknologjikisht ashtu edhe kapitalisht”, shtoi Lazarov.
Rritja ekonomike mund të jetë shkak i inflacionit
Angel Dimitrov nga Organizata e Punëdhënësve tha në një analizë të 24 se për vende si i yni, është normale që qeveria të përpiqet të rrisë rritjen ekonomike. Sipas tij, kjo mund të jetë shkak për inflacion.
“Nuk do të thoja se inflacioni prej 3.3% është shkak për shqetësim, është normale për vende si i yni që çdo qeveri të përpiqet të rrisë rritjen ekonomike dhe kjo mund të jetë shkak për inflacion. Nëse ky inflacion kontrollohet, mund të jetë i mirë për zhvillimin. Pa investime, nuk ke zhvillim”, tha Dimitrov.
Ai shpjegoi gjithashtu se rritja e çmimeve midis tregtarëve është për shkak të rritjes së kërkesës për produkte të caktuara.
“Tregtarët përdorin një pozicion të caktuar në afat të shkurtër, nëse shohin se ka rritje të kërkesës, e përdorin atë për të rritur çmimet. Shpresoj që Ligji për Konkurrencën e Drejtë të mbijetojë sepse kontrollohet nga një institucion që nuk ka kapacitet”, shtoi Dimitrov.
Shkalla e inflacionit është e pritshme sepse ka rritje të pagave
Romeo Kostadinov nga Bashkimi i Dhomave të Tregtisë tha në një analizë të 24 se norma e inflacionit është e pritur sepse ka një rritje të pagave. Sipas tij, inflacioni prej 3.3% është i mirë për standardin maqedonas.
“Norma e inflacionit është e pritur sepse ka një rritje të pagave. Faktori kryesor për inflacionin është vëllimi i ofertës monetare. Inflacioni është i pritur dhe është mirë që është i kontrolluar. Supozimet tona ishin se do të ishte mbi 6%. Ky inflacion është i shkëlqyer për standardin maqedonas. Ne pajtohemi me shifrat. Pritet si një ngjarje këtë vit”, tha Kostadinov.
Ai foli gjithashtu për faktin se investimet reale janë një pasqyrim i investimeve reale. Ai shpjegoi se 22% në këtë tremujor është një numër i mirë.
“Ky është një normë reale dhe nuk presim që të jetë më i lartë. Investimet reale janë një pasqyrim i investimeve reale. Kjo do të duket në shtator kur do të ketë rezultate. Po zvarritemi kur nuk kemi pasur investime kapitale. 22% në këtë tremujor janë shifra të mira. Investimet e para në periudhën e parë të gjysmës së vitit mund të shihen në shtator”, shtoi Kostadinov.
